{"id":14974,"date":"2023-12-13T10:05:03","date_gmt":"2023-12-13T08:05:03","guid":{"rendered":"https:\/\/igfae.usc.es\/~igfae-old\/?p=14974"},"modified":"2023-12-13T13:33:11","modified_gmt":"2023-12-13T11:33:11","slug":"o-igfae-lidera-unha-proposta-para-redefinir-a-analise-das-ondas-gravitacionais","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/igfae.usc.es\/~igfae-old\/gl\/o-igfae-lidera-unha-proposta-para-redefinir-a-analise-das-ondas-gravitacionais\/","title":{"rendered":"O IGFAE lidera unha proposta para redefinir a an\u00e1lise das ondas gravitacionais"},"content":{"rendered":"

Reformular m\u00e1is de 50 anos de estudo dun dos campos m\u00e1is prometedores da astrof\u00edsica: as ondas gravitacionais. \u00c9 o que prop\u00f3n un traballo liderado por Juan Calder\u00f3n Bustillo, investigador “La Caixa Junior Leader” e “Marie Curie Fellow” do Instituto Galego de F\u00edsica de Altas Enerx\u00edas (IGFAE), centro mixto da Universidade de Santiago de Compostela (USC) e a Xunta de Galicia. No artigo publicado na revista Physical Review X<\/em>.<\/a> os autores \u201cdan a volta \u00e1 tortilla\u201d nos complexos c\u00e1lculos necesarios para obter informaci\u00f3n destes eventos. O traballo \u00e9 froito dunha colaboraci\u00f3n do IGFAE coa Universidade de Valencia e a Chinese University of Hong Kong.<\/p>\n

Que son as ondas gravitacionais e como se detectan?<\/strong><\/h5>\n

As ondas gravitacionais son ondulaci\u00f3ns no tecido espazo-temporal que viaxan \u00e1 velocidade da luz, e que se producen como consecuencia dos eventos m\u00e1is violentos do Universo, como as fusi\u00f3ns de buracos negros ou as explosi\u00f3ns de estrelas (supernovas). Albert Einstein xa predic\u00eda a s\u00faa existencia hai m\u00e1is de 100 anos, pero non se observaron directamente ata o 2015, cando o conseguiron os experimentos LIGO (no que participa o IGFAE) e Virgo.<\/p>\n

Estes eventos m\u00eddense cunha combinaci\u00f3n de d\u00faas ferramentas: \u00fasanse os datos compilados polos detectores LIGO e Virgo e, a continuaci\u00f3n, comp\u00e1ranse cos modelos te\u00f3ricos que describen as ondas esperadas para cada posible fonte destas ondas, as cales se poden simular con supercomputadores. En esencia, todo funciona como unha desas aplicaci\u00f3ns que poden adivi\u00f1ar que canci\u00f3n estamos a escoitar ao activar o micr\u00f3fono do tel\u00e9fono m\u00f3bil.<\/p>\n

Integrais, derivadas, simulaci\u00f3ns te\u00f3ricas e informaci\u00f3n de detectores<\/strong><\/h5>\n

\u201cUn problema de todo este proceso \u00e9 que a maior\u00eda das simulaci\u00f3ns que se realizan non son capaces de darnos directamente o “tremor” do espazo-tempo que len os detectores. No seu lugar, dannos algo equivalente \u00e1 s\u00faa aceleraci\u00f3n, o que obriga aos cient\u00edficos para facer d\u00faas integrais (operaci\u00f3ns matem\u00e1ticas) das simulaci\u00f3ns\u201d, explica Juan Calder\u00f3n, que acaba de obter a prestixiosa bolsa Ram\u00f3n e Cajal da Axencia Estatal de Investigaci\u00f3n.<\/p>\n

O Dr. Isaac Wong, da Universidade Chinesa de Hong Kong e col\u00edder do estudo, explica: \u201cA\u00ednda que a operaci\u00f3n de realizar integrais parece sinxela, pode producir erros que s\u00f3 sabemos controlar para casos relativamente simples, como as fusi\u00f3ns de buracos negros en \u00f3rbitas circulares que LIGO e Virgo vi\u00f1eron detectando ata o de agora”.<\/p>\n